نکات کلیدی:
· مراقبت از دیابت نوع ۱ از زمان استاندارد شدن درمان با انسولین، با سرعت بسیار زیادی پیشرفت کرده است.
· پیشرفت‌ها در حوزه فناوری‌های دیابت، ایمونوتراپی‌ها (ایمنی‌درمانی) و تحقیقات سلول‌های بنیادی، مسیر را برای دستیابی به موفقیت‌های بیشتر هموار کرده است.
۱۷ اکتبر ۲۰۲۶ - به گفته یکی از سخنرانان کنگره بالینی و تحقیقاتی Breakthrough T1D، پیشرفت در سه حوزه کلیدی در حال ایجاد یک تغییر پارادایم (الگوی ذهنی) در درمان و تحقیق دیابت نوع ۱ است.
پروفسور شانتال متیو، متخصص غدد در KU Leuvenبلژیک، بیان کرد که درمان دیابت نوع ۱ طی چند دهه گذشته دستخوش تغییرات زنجیره‌ای شده است. انتشار یافته‌های حاصل از «آزمایش کنترل و عوارض دیابت» در سال ۱۹۹۳، راه را برای تبدیل شدن «درمان متمرکز با انسولین» به استاندارد مراقبتی در دیابت نوع ۱ هموار کرد. پس از آن، ظهور درمان‌های نوین انسولین، فناوری‌های دیابت و آموزش‌های بهتر، مسیر را برای درمان مؤثرتر این بیماری هموار ساخت.
اکنون، دیابت نوع ۱ در سه حوزه متمایز در حال پیشرفت است. پروفسور متیو در سخنرانی کلیدی خود توضیح داد که چگونه تحولات جدید در فناوری‌های دیابت، ایمونوتراپی‌ها و پیوند سلول‌های جزیره‌ای می‌تواند در آینده‌ای نزدیک، شیوه مواجهه و مدیریت دیابت نوع ۱ را متحول کند.
پروفسور متیو، اظهار داشت: «آینده پارادایم دیابت نوع ۱ بسیار درخشان به نظر می‌رسد. این آینده ترکیبی از فناوری‌های بهتر با آنچه "پانکراس مصنوعی" می‌نامیم خواهد بود که تا زمانی که راه علاجی پیدا کنیم و بتوانیم از بروز بیماری به‌طور کامل پیشگیری کنیم، به استاندارد مراقبتی برای اکثر افراد مبتلا به دیابت نوع ۱ تبدیل خواهد شد.»
وی افزود که فناوری دیابت به دلیل انتشار الگوریتم‌های پیشرفته‌تر و هوش مصنوعی (AI) با سرعت در حال حرکت است. پروفسور متیو، گفت: «ما اکنون دارای پمپ‌های انسولین بسیار هوشمندی هستیم که در آینده‌ای بسیار نزدیک، قادر خواهند بود به همان چیزی تبدیل شوند که پیش‌تر "پانکراس مصنوعی" می‌نامیدیم. حسگرهایی که به‌طور مداوم سطح گلوکز را اندازه‌گیری می‌کنند، در کنار الگوریتم‌ها و هوش مصنوعی، متوجه زمان صرف غذا یا انجام فعالیت بدنی می‌شوند و نرخ تزریق انسولین توسط پمپ‌ها را با شرایط تطبیق می‌دهند. این مسیر با سرعت بسیار زیادی در حال پیشرفت است و احتمالاً در آینده‌ای نزدیک، یک تغییر پارادایم مهم در درمان اکثر افرادی خواهد بود که با دیابت نوع ۱ زندگی می‌کنند.»
به گفته متیو، در دسترس بودن داروی «تپلیزوماب» برای به تأخیر انداختن شروع دیابت نوع ۱ در افراد مبتلا به مراحل ۲ یا ۳ بیماری، یک تحول بزرگ بوده است. تأییدیه تپلیزوماب و توسعه ایمونوتراپی‌های بیشتر در خط تولید، به پزشکان اجازه می‌دهد تا برای افرادی که آزمایش آنها برای اتوآنتی‌بادی‌های دیابت نوع ۱ مثبت است، دارو تجویز کنند. پروفسور متیو تأکید کرد که این موضوع، غربالگری دیابت نوع ۱ را بیش از هر زمان دیگری حیاتی کرده است.
پروفسور متیو در ادامه گفت: «در اروپا پروژه‌ای به نام EDENT1FIداریم که در آن سوالاتی از این دست مطرح می‌کنیم که چطور می‌توانیم این غربالگری را وارد سیستم‌های مراقبت بهداشتی خود کنیم؟ در یک کشور، یعنی ایتالیا، اکنون این موضوع در قانون گنجانده شده است که همه کودکان باید برای تشخیص مراحل اولیه دیابت نوع ۱ غربالگری شوند. امیدهای زیادی در این مسیر وجود دارد که با استفاده از درمان‌های تغییردهنده روند بیماری، بتوانیم در تخریب سلول‌های بتا مداخله کنیم.»
آخرین حوزه‌ای که در آن پیشرفت در حال انجام است، تحقیقات سلول‌های بنیادی است. پروفسور متیو گفت که برنامه‌های پیوند سلول‌های جزیره‌ای با پیشرفت فناوری سلول‌های بنیادی پرتوان (Pluripotent stem cell) که اجازه تولید تعداد زیادی از سلول‌های بتا را می‌دهد، «با سرعت بسیار زیادی» در حال تکامل هستند.
پروفسور متیو، خاطرنشان کرد: «اگر بتوانیم پیوند این سلول‌های بتای تازه تولید شده را با درمان‌های تغییردهنده روند بیماری ترکیب کنیم، می‌توانیم در تخریب خودایمنی مداخله کنیم. در این صورت، امیدی برای یافتن درمان قطعی برای کسانی که هم‌اکنون با دیابت نوع ۱ زندگی می‌کنند، وجود خواهد داشت.»
منبع:
https://www.healio.com/news/endocrinology/20261015/future-of-type-1-diabetes-care-very-bright-with-new-technology-novel-therapies